34 video · Türkçe özet
Videolar
Drone ve model uçak yapımı üzerine alanında tanınmış kanallardan seçtiğimiz İngilizce videolar. Her videonun sayfasında Türkçe özet, öne çıkan noktalar ve konuyla ilgili malzemeler yer alır.
FPV drone yapımı
Parça seçimi, montaj, lehim ve ilk enerji testi.
17 dkİlk FPV drone'unuzu yapın: yeni başlayanlar için parçalar rehberi
Joshua BardwellJoshua Bardwell'in yeni başlayanlara yönelik yapım serisinin giriş videosu, bir FPV drone'u oluşturan parçaları tanıtıyor. Video açıklamasındaki bölüm başlıklarına göre sırasıyla frame, motorlar, pervaneler, uçuş kontrolcüsü (FC), elektronik hız kontrolcüsü (ESC), FPV gözlük ve video vericisi (VTX), kumanda ve alıcı (RX) anlatılıyor; serinin nasıl ilerleyeceği de bu videoda açıklanıyor.
56 dkBütçe FPV drone montajı: frame, lehim ve ilk enerji testi
Joshua BardwellJoshua Bardwell, GetFPV ile hazırladığı bütçe FPV kitini kutudan çıkarıp kollar, alt plaka ve vidalardan başlayarak adım adım birleştiriyor. Motorlar için düğme başlı vidalar yerine daha dayanıklı silindir başlı (cap head) vidaları tercih ediyor; vida sabitleyici kullanılacaksa sökülebilen mavi tip olmalı. Videonun büyük kısmı lehimlemeye ayrılmış: flux kullanımı, pedi ve kabloyu önce kalaylamak, XT60 konnektörü, 6S kurulumda gerekli olan kapasitör ve motor kablolarının ESC'ye bağlanması. Ardından uçuş kontrolcüsü, video vericisi, kamera ve alıcı kablolanıyor; batarya takılmadan önce multimetreyle kısa devre kontrolü ve smoke stopper ile ilk enerji testi yapılıyor.
9 dkQuadcopter pervaneleri doğru nasıl takılır?
Joshua BardwellJoshua Bardwell bu kısa videoda quadcopter pervanelerinin doğru takılmasını anlatıyor. Video açıklamasına göre önce pervanenin üst ve alt yüzü, ardından hücum ve firar kenarı ayırt ediliyor; sonra motorun dönüş yönü belirlenip o yöne uygun pervane takılıyor.
1 sa 10 dk7 inç uzun menzil FPV drone nasıl yapılır?
TRONCAT FPVTRONCAT FPV bu videoda 7 inç bir uzun menzil FPV drone'un yapımını anlatıyor. Video açıklamasındaki parça listesinde 7 inç uzun menzil frame, 2808 boyutunda 1500 KV motorlar, DJI O3 video sistemi, TBS Crossfire alıcı, GPS modülü, kayıp drone bulucu (buzzer) ve 7x4.5 iki kanatlı pervaneler yer alıyor. Yapımcı, 5200 mAh Li-ion batarya ile hücre başına yaklaşık 3 V'a kadar uçarak 23,5 dakika civarında uçuşlar yaptığını belirtiyor.
20 dkAOS HS5 montaj rehberi: 200 mph'e çıkabilen 5 inç hız dronu
Chris RosserChris Rosser, 200 mph (yaklaşık 320 km/sa) hıza ulaşabilecek şekilde tasarlanmış 5 inç AOS HS5 FPV drone'unun montajını adım adım gösteriyor. Motorlar ana plakanın altına takılıyor; motor kabloları kolun üstünden, 3D baskı kol kaplamalarının (fairing) altından geçirilerek ESC'ye lehimleniyor. Ön kabukta GPS, DJI O3 hava ünitesi, alıcı ve antenlerin yerleşimi anlatılıyor; tüm aksesuarların uçuş kontrolcüsüne soketle bağlanması son kapanışı kolaylaştırıyor. Batarya alt kabuğa yerleşiyor; alt kabuktaki ızgara, sürüklemeyi azaltan havalandırma delikleri için ayrı parça olarak geliyor. Video, Betaflight Presets sekmesindeki hazır AOS HS5 ayarıyla ve yerel hız kurallarına uyma uyarısıyla tamamlanıyor.
Motor, pervane ve tasarım
Motor KV, pervane çapı ve itki sistemi seçimi.
4 dkMotor KV değeri nasıl seçilir?
Joshua BardwellJoshua Bardwell, motor KV seçiminin temel formülünü anlatıyor: batarya voltajı × motor KV = pervanenin ulaşmak isteyeceği devir. Örnek olarak 4S (yaklaşık 16 V) batarya ile 2400 KV bir motorun tam gazda dakikada 38.400 devre ulaşmak isteyeceğini hesaplıyor; gerçekte sürükleme nedeniyle pervane daha yavaş döner. KV gereğinden yüksek olduğunda pervane motoru zorlar ve motor ısınır; ağır bir drone daha düşük hatveli pervane ve daha düşük KV'li motor ister, hafif bir drone ise daha yüksek KV'yi tolere edebilir. Bardwell'in önerisi, kendi denemelerinizi yapana kadar benzer boyut ve ağırlıktaki güvendiğiniz yapıların motor boyutu ve KV tercihlerine bakmak.
16 dkDrone ağırlığına göre doğru pervane çapı seçimi
Chris RosserChris Rosser bu videoda, optimum kanat ucu hızı analizine dayanarak farklı kalkış ağırlıklarındaki dronlar için hangi pervane çapının uygun olduğuna dair öneriler sunuyor. Video açıklamasına göre ağır GoPro kameraların taşınması ve 250 gram altı dronlar için en uygun pervane çapı da ele alınıyor.
19 dkQuadcopter için pervane seçimi: freestyle, yarış ve uzun menzil
Chris RosserChris Rosser, quadcopter pervanelerinin performansını belirleyen ilkeleri ayrıntılı olarak inceliyor. Video açıklamasına göre çap, disk yükü, kanat sayısı ve hücum açısının pervane verimi ve itkisi üzerindeki etkisi ile kaldırma/sürükleme (L/D) oranının verimle ilişkisi ele alınıyor; ardından freestyle, yarış ve uzun menzil kullanımları için hangi pervanelerin uygun olduğu değerlendiriliyor.
Betaflight ve ArduPilot kurulumu
Firmware yükleme, kalibrasyon, GPS ve failsafe ayarları.
32 dkBetaflight 4.3 kurulumu: Configurator, firmware yükleme ve Setup sekmesi
Joshua BardwellJoshua Bardwell, Betaflight Configurator'ın kurulumundan başlayarak uçuş kontrolcüsüne firmware yüklemeyi ve Setup sekmesindeki seçenekleri tek tek anlatıyor. Kontrolcü takıldığında yeni bir COM portu görünmüyorsa ilk şüpheli yalnızca şarj amaçlı USB kablosu; eski Windows sürümlerinde ayrıca sürücü kurulumu gerekebiliyor. Firmware yüklemeden önce doğru hedefi (target) Auto-detect ile belirlemek ve Presets sekmesinden mevcut ayarların yedeğini almak öneriliyor; yüklemeden sonra 'Apply Custom Defaults' ile karta özgü ayarlar tamamlanıyor. Setup sekmesinde ivmeölçer kalibrasyonu, sensör göstergeleri, CPU yükü ve arming'i engelleyen bayraklar (arming disable flags) açıklanıyor.
22 dkBir quadcopter'ı baştan sona yapılandırmak: Betaflight, ExpressLRS ve BlueJay
Joshua BardwellJoshua Bardwell, yeni yaptığı bir quadcopter'ı uçuşa hazırlarken izlediği adımları sırasıyla gösteriyor. Açıklamadaki bölüm başlıklarına göre DJI video vericisi ile gözlüğün eşleştirilip güncellenmesi, WTFOS kurulumu, ExpressLRS alıcının ve uçuş kontrolcüsünün güncel Betaflight ile flaşlanması, Ports, Receiver, Modes ve OSD ayarları, ESC'ye BlueJay firmware yüklenmesi, ESC açılış müziği ve motor yönlerinin ayarlanması ele alınıyor.
37 dkBetaflight 4.5 GPS Rescue (eve dönüş) kurulumu
Joshua BardwellJoshua Bardwell, Betaflight 4.5'te iyileştirilen GPS Rescue (eve dönüş) özelliğinin doğru kurulumunu sahada test ederek gösteriyor. GPS'in TX/RX hatları çapraz bağlanıyor ve mümkünse USB ile de enerji alan bir pede bağlanıyor; GPS sekmesinde UBLOX protokolü, otomatik baud ve otomatik yapılandırma seçiliyor. Ardından ivmeölçer kalibre ediliyor, angle modunda havada asılı kalma (hover) gazı bulunuyor ve bu değer birinci aşama failsafe gazına ve GPS Rescue gaz ayarlarına giriliyor. GPS Rescue önce elle bir anahtardan, sonra failsafe anahtarıyla aşama aşama deneniyor; en son failsafe davranışı GPS Rescue yapılıyor. Pusula yoksa yönün GPS hareket yönünden hesaplandığı, bu yüzden kalkıştan sonra kısa bir süre düz uçmak gerektiği de anlatılıyor.
22 dkPixhawk ve ArduCopter'a başlangıç: firmware yükleme ve temel kurulum
Painless360Painless360'ın 2023 başlangıç serisinin ilk videosu, Pixhawk 6C uçuş kontrolcüsüne ArduCopter yüklenmesini ve temel kurulum adımlarını anlatıyor. Açıklamadaki bölüm başlıklarına göre Mission Planner kurulumu, ArduCopter yükleme, ivmeölçer kalibrasyonu, kumanda kurulumu, GPS bağlantısı, pusula kurulumu ve kalibrasyonu, kumanda kalibrasyonu, arming ve uçuş modu kanallarının ayarlanması ile PWM modülünün takılması ele alınıyor.
36 dkArduCopter ayar rehberi, 1. bölüm: donanım, firmware ve ilk kurulum
Chris RosserChris Rosser, hobi amaçlı (yaklaşık 8 inç pervaneye kadar) ArduCopter dronlarını ayarlama serisinin ilk bölümünde donanımı, kablolamayı ve ilk havada asılı kalma testine kadar olan kurulumu anlatıyor. Test aracında 8 inç bir frame, Matek H7A3 uçuş kontrolcüsü, 4'ü 1 arada ESC, pusulalı M10 GPS, ExpressLRS alıcı ve DJI O3 kullanılıyor. Kontrolcü ile ESC'nin soket dizilimi (pinout) uyuşmazsa kartın ilk enerjide yanabileceği uyarısı yapılıyor ve JST soketin nasıl yeniden dizileceği gösteriliyor. Ardından ArduCopter'ın STM32CubeProgrammer ile yüklenmesi, Mission Planner'da frame tipi, ivmeölçer ve pusula kalibrasyonu, seri portlar, DShot ESC ayarları, failsafe, motor sırası ve yönü testi ile sonraki ayar adımları için log ayarları anlatılıyor.
27 dkArduPlane kurulumu, 2. bölüm: Cube Orange+ firmware yükleme ve temel ayarlar
Painless360Painless360, sabit kanatlı bir uçak için CubePilot Cube Orange+ uçuş kontrolcüsüne Mission Planner ile ArduPlane yüklüyor ve temel kurulumu tamamlıyor. Altı adımlı ivmeölçer kalibrasyonunun ardından Here4 GPS/pusula CAN üzerinden bağlanıyor; bunun için CAN sürücüsü, LED ve GPS tipi parametreleri DroneCAN'e göre ayarlanıyor. Pusula, GPS modülü kontrolcüyle aynı yöne hizalanarak kalibre ediliyor. ExpressLRS alıcı TELEM1 portuna bağlanıp CRSF için seri port, RSSI ve RC seçenekleri yapılandırılıyor; ardından kumanda kalibrasyonu ve uçuş modu kanalı ayarlanıyor.
30 dkArduPlane kurulumu, 3. bölüm: uçağa montaj, servo ayarı ve ESC kalibrasyonu
Painless360Painless360, ArduPlane serisinin bu bölümünde Cube Orange+ kontrolcüsünü çift motorlu sabit kanatlı bir uçağa yerleştiriyor. Safety düğmesi olmayan GPS için BRD_SAFETY_DEFLT 0 yapılıyor, failsafe ayarlanıyor ve servo çıkışları yeniden düzenleniyor: iki kanatçık ayrı kanallara, motorlar da ileride diferansiyel itki denenebilsin diye ayrı çıkışlara alınıyor. Servoların uçuşta otomatik trimlenmesi için SERVO_AUTO_TRIM açılıyor, batarya voltajını ve akımını ölçen güç modülü bağlanıyor. Kanadı taşıyan karbon çubuklar nedeniyle kontrolcü üst güverteye sığmadığı için altına monte ediliyor. Son olarak kumanda yüzeylerinin yönü Manual ve FBWA modlarında kontrol ediliyor ve pervaneler sökülüyken PWM ESC'ler kalibre ediliyor.
Sabit kanat ve RC uçak
Model uçak seçimi, yapımı ve itki sistemi.
26 dkYeni başlayanlar için RC uçak seçimi
FliteTestFlite Test'in on bölümlük RC uçak başlangıç serisinin ilk bölümü, hobiye başlarken nasıl bir uçak seçileceğini konu alıyor. Video açıklamasına göre seri, RC uçuş hobisine başlamak için bilinmesi gerekenleri adım adım anlatmayı amaçlıyor.
16 dkYeni başlayanlar için RC uçak itki sistemi: pervane, motor ve ESC
FliteTestFlite Test'in başlangıç serisinin 6. bölümü, elektrikli RC uçaklarda itki sistemini pervaneden başlayarak anlatıyor: önce üreticinin önerdiği pervane seçilir, pervane motoru, motor da ESC'yi belirler. Pervanedeki ilk sayı çapı, ikinci sayı hatveyi gösterir; düşük hatve daha fazla itki ama daha düşük hız, yüksek hatve daha fazla hız sağlar. Motorlar stator ölçüsü, glow motor eşdeğeri veya watt ile tanımlanır; fırçasız motorlar üç kabloludur ve fırçasız ESC gerektirir. KV volt başına devirdir ve güç anlamına gelmez; yüksek KV'li motorlar daha küçük pervane kullanır. ESC'nin motorun istediği akımın üzerinde seçilmesi, yaklaşık %80 kapasitede çalıştırılması öneriliyor.
1 sa 29 dkFT Simple Scout model uçak yapımı
FliteTestFlite Test bu uzun videoda FT Simple Scout model uçağının yapımını adım adım gösteriyor. Açıklamadaki bölüm başlıklarına göre servolar, güç ünitesi (power pod), kanat, gövde ve kuyruk montajı, kanadın takılması, kanatçıkların ve dört kanallı kumandanın ayarlanması, iniş takımı, elektronik ve ilk uçuş ele alınıyor. Uçağın planları tam boy ve parçalı (A ve B kâğıt boyutlarında) olarak paylaşılıyor.
3D baskı ve malzeme
Filament türleri, LW-PLA ayarları ve 3D baskı drone parçaları.
17 dkBilmeniz gereken 5 filament türü ve kullanım alanları
The Next LayerThe Next Layer bu videoda en yaygın beş 3D baskı filamentini ve hangi projelere uygun olduklarını anlatıyor: PLA, TPU, PETG, ABS ve ASA. Video açıklamasına göre PLA kolay basılır, uygun fiyatlıdır ve yeni başlayanların basmak isteyeceği parçaların yaklaşık %80'i için yeterlidir; deneyim arttıkça daha dayanıklı ve çok yönlü malzemelere ihtiyaç duyulur.
8 dkLW-PLA nasıl basılır? Tüm baskı ayarları
Troy McMillan RCTroy McMillan, hafif LW-PLA ile model uçak parçaları basmak için kullandığı Cura ayarlarını tek tek gösteriyor ve ColorFabb ile eSun LW-PLA'yı karşılaştırıyor. PlanePrint modelleri için tek duvar, sıfır dolgu, sıfır üst/alt katman ve 'surface' modu kullanılıyor; sıcaklık 235 °C, akış oranı %55. Bu ayarlarla ölçülen duvar kalınlığı ColorFabb'de 0,50 mm, eSun'da 0,55 mm çıkıyor. LW-PLA'da iplenme (stringing) ayarlarla tamamen önlenemiyor; bu yüzden ekstruder hareketini en aza indirecek şekilde tasarlanmış modeller kullanılmalı. Aynı parça PLA ile 49 gram, her iki LW-PLA ile de 27 gram geliyor.
14 dk3D baskı drone için hangi parçalar seçilmeli?
Hak5Hak5'in 3D baskı drone projesinde, frame tasarımına geçmeden önce motor, pervane, batarya ve elektronik seçimi yapılıyor. 2,5–3 inç pervaneli ve 2S batarya ile çalışan bir drone hedefleniyor; düşük voltaj hem parçaları ucuz tutuyor hem de 3D baskı kollara binen yükü azaltıyor. Motor ölçüsünün stator çapı ve yüksekliğini gösterdiği (1105 = 11 mm çap, 5 mm yükseklik), pervane hatvesinin azami hızı, çap ve kanat sayısının ise statik itkiyi belirlediği anlatılıyor. Statik itki hesaplayıcısıyla 5500 KV motorun yaklaşık 12 A çekeceği görülünce, 5 A sınırlı uçuş kontrolcüsüne uyması için 4500 KV motora ve iki kanatlı pervaneye geçiliyor. Analog kamera, 200–400 mW video vericisi, kumanda sistemi ve gözlük seçimi de bütçe odaklı ele alınıyor.
Uçuş ilkeleri: The Secret of Flight
Alexander Lippisch'in 13 bölümlük aerodinamik ders serisi. Seri sayfası
Bölüm 0129 dkThe Secret of Flight 1: Seriye giriş ve duman tüneli
University of IowaAlexander Lippisch serinin ilk bölümünde, uçuşu matematiksel formüller yerine akışı gözle görünür kılarak anlatma amacını ve bunun için kurduğu duman tünelini tanıtıyor. Akışa dik açılan bir plakanın arkasında 'ölü hava' bölgesi ve girdaplar oluştuğu, akış çizgilerinin engelin çok üzerinden geçtiği gösteriliyor; Lippisch bunu rüzgârlığın çalışma ilkesine bağlıyor. Tünelin giriş ve elek bölümü, daralan lülesi, test bölümü, fanı ve yağ buharından duman üreten jeneratörü açıklanıyor. Plaka ve silindirin arkasında düzenli bir girdap dizisi (Kármán girdap caddesi) oluştuğu, ön tarafı yuvarlak, arkası uzun ve inceltilmiş akış biçimli bir gövdenin ise bu girdapları büyük ölçüde ortadan kaldırdığı görülüyor.
Bölüm 0229 dkThe Secret of Flight 2: Akışkan hareketinin yasaları
University of IowaBu bölümde Lippisch, kanadı taşıyan kaldırma kuvvetinin yüzeydeki basınç farklarından doğduğunu duman tüneli ve su manometreleriyle gösteriyor. Temel kural şu: yerel hızın arttığı yerde basınç düşer, hızın azaldığı yerde basınç yükselir. Akış çizgilerinin sıklaştığı bölgelerde hız yüksek, basınç düşüktür; kanat profilinin üst yüzeyinde emme oluşur, burundaki durma (stagnation) noktasında ise basınç ortalamanın üzerindedir. Darbeli dumanla çekilen ağır çekim görüntülerde üst yüzeyden geçen hava daha hızlı ilerliyor; bu kayma kaldırmanın göstergesi. Hücum açısı arttıkça kaldırma büyüyor, aşırı açıda ise akış yüzeyden ayrılıyor ve kanat stall oluyor.
Bölüm 0329 dkThe Secret of Flight 3: Erken dönem uçuş tarihi
University of IowaSerinin üçüncü bölümü uçuşun erken dönem tarihine ayrılmış. Bir önceki bölümün sonundaki tanıtıma göre Lippisch burada, Fransız Alphonse Pénaud'nun 1870'te Fransız Bilimler Akademisi üyeleri önünde uçurduğu lastik motorlu, pervaneli model uçaktan başlayarak uçan makinenin ilk gelişim aşamalarını ve Wright kardeşlerin icadına giden yolu anlatıyor.
Bölüm 0429 dkThe Secret of Flight 4: Dinamik kaldırma kuvvetinin keşfi
University of IowaLippisch, uçağın icadı için kaldırma, kontrol ve itki olmak üzere üç sorunun çözülmesi gerektiğini ve bunların başında kaldırmanın geldiğini anlatıyor. Leonardo da Vinci'nin notlarından, balon ve uçurtmadan söz ettikten sonra, düz plaka teorisinin uçmak için çok büyük güç gerektiği sonucuna vardığını ve bu yüzden 'havadan ağır cisimler uçamaz' görüşünün yayıldığını aktarıyor. Lilienthal kardeşlerin kuşları inceleyerek kambur (cambered) kanatları ölçtüğünü ve asıl kaldırmanın üst yüzeydeki emmeden geldiğini gösterdiğini duman tünelinde canlandırıyor. Bölüm, Otto Lilienthal'in planör uçuşları ve ölümü, Kutta ile Jukovski'nin kaldırma teorisi ve Wright kardeşlerin kendi rüzgâr tünelinde yaptığı deneylerle 1903 uçuşuna uzanıyor.
Bölüm 0529 dkThe Secret of Flight 5: Denge ve kontrol
University of IowaLippisch, uçmanın yalnızca güçle değil, kararlılık (stabilite) ve kontrolle mümkün olduğunu kâğıt ve karton modellerle gösteriyor. Bir hava aracının üç serbestlik derecesi olduğu için üç ayrı kumandaya ihtiyaç duyduğu ve bunu ilk kavrayanların, kanat bükme (wing warping) yöntemini dümenle birleştiren Wright kardeşler olduğu anlatılıyor. Yunuslama kararlılığı öndeki bir yüzeyle de arkadaki bir yüzeyle de sağlanabiliyor; koşul, öndeki yüzeyin birim alan yükünün daha yüksek olması. Uçan kanatta bu, uçlarda daha düşük geliş açısıyla sağlanıyor. Bölümde modern kumanda sistemi (lövye, pedallar, kanatçıklar), jiroskoplu otopilot ve duman tünelinde flap hareketinin tüm akış alanını nasıl değiştirdiği de gösteriliyor.
Bölüm 0629 dkThe Secret of Flight 6: İtki
University of IowaBu bölüm hava araçlarını ileri taşıyan itki sistemlerine ayrılmış. Bir önceki bölümün sonundaki tanıtıma göre Lippisch burada pervaneleri ve jetleri, maketler ve rüzgâr tüneli düzenekleri üzerinden anlatıyor. Serinin son bölümünde de bu bölümde gösterilen kanal içi (shrouded) pervanelere atıf yapılıyor.
Bölüm 0729 dkThe Secret of Flight 7: Sürükleme problemi
University of IowaLippisch, aerodinamik sürüklemenin akışkanlar mekaniğinin en karmaşık sorunlarından biri olduğunu ve yalnızca yüzey sürtünmesiyle açıklanamayacağını anlatıyor. Silindirin arkasındaki iz bölgesinde oluşan Kármán girdap caddesi duman tünelinde gösteriliyor; bu girdapları üretmek için harcanan enerji sürüklemenin ana kaynağı. Ardından silindirin arkasına ayırıcı plaka eklenmesi ve sonunda burnu küt, arkası uzun ve inceltilmiş akış biçimli bir gövdeyle girdapların neredeyse tamamen yok edilmesi gösteriliyor. Üç boyutlu tünelde düz ve ok açılı (swept) kanatlarda laminer akıştan türbülansa geçiş, sınır tabakasının emilmesi ve üflenmesi, son olarak da kanat uçlarında kaldırmaya bağlı oluşan girdaplar ve indüklenmiş sürükleme ele alınıyor.
Bölüm 0829 dkThe Secret of Flight 8: İndüklenmiş sürükleme
University of IowaYedinci bölümde tanıtılan indüklenmiş sürükleme, yani kaldırma kuvvetinin kanat uçlarında oluşturduğu girdaplardan kaynaklanan sürükleme, bu bölümün konusu. Önceki bölümün sonundaki tanıtıma göre bu akış olayı yalnızca düz kanatlarda değil, modern ok açılı (swept) kanatlarda ve diğer kanat tiplerinde, üç boyutlu tünelde çekilmiş görüntülerle gösteriliyor.
Bölüm 0929 dkThe Secret of Flight 9: Farklı hava aracı sistemleri
University of IowaSerinin dokuzuncu bölümü farklı hava aracı sistemlerini konu alıyor. Bu bölüm için yalnızca başlık bilgisine ulaşılabildiğinden içerik ayrıntısı verilmiyor; kanard, kuyruklu düzen ve uçan kanadın kararlılık açısından karşılaştırması 5. bölümde anlatılıyor.
Bölüm 1029 dkThe Secret of Flight 10: Kaldırma teorisi ve yüksek kaldırma düzenekleri
University of IowaSerinin onuncu bölümü kaldırma kuvvetinin teorisini ve kaldırmayı artırmak için kullanılan düzenekleri (high-lift devices) konu alıyor. Bu bölüm için yalnızca başlık bilgisine ulaşılabildiğinden içerik ayrıntısı verilmiyor; kaldırmanın temelleri 2. ve 4. bölümlerde, flap etkisi ise 5. bölümde duman tünelinde gösteriliyor.
Bölüm 1129 dkThe Secret of Flight 11: Girdabın hikâyesi
University of IowaLippisch bu bölümde girdabı (vortex) farklı ortamlarda inceliyor. Bir kutudan duman halkaları atarak girdaba bağlı havanın katı bir cisim gibi bir arada ilerlediğini ve girdapta merkezin dış kısımdan daha hızlı döndüğünü gösteriyor. Halkaların keskin kenarlarda nasıl oluştuğu ağır çekimle izleniyor ve aynı mekanizmanın kanat ucu girdabını oluşturduğu anlatılıyor. Su tankında halka girdaplar ve lavabo giderindeki huni girdabının ardından hortum, sıcak zemin ile soğuk üst katman arasındaki ters dönen girdaplar (bulut sıraları) ve toz şeytanları ele alınıyor.
Bölüm 1229 dkThe Secret of Flight 12: Doğada uçuş
University of IowaSerinin on ikinci bölümü doğadaki uçuşu konu alıyor. Bu bölüm için yalnızca başlık bilgisine ulaşılabildiğinden içerik ayrıntısı verilmiyor; Lilienthal kardeşlerin kuşları inceleyerek kambur kanadın avantajını keşfetmesi 4. bölümde anlatılıyor.
Bölüm 1329 dkThe Secret of Flight 13: Uçuşun modern problemleri
University of IowaSerinin son bölümü, Bell X-1 ile 1947'de ses hızının aşılmasıyla başlayan ses üstü uçuş dönemini konu alıyor. Lippisch, sesin basınç dalgalarının yayılma hızı olduğunu; ses altında uçan aracın basınç alanının önündeki havayı 'haberdar ettiğini', ses üstünde ise bunun mümkün olmadığını ve şok dalgaları ile Mach konisinin oluştuğunu anlatıyor. Ses üstü hıza ulaşmak için önce daralan sonra genişleyen Laval lülesi gerektiği, ses üstü akışta dalga sürüklemesinin ve basınç merkezinin geriye kaymasının yarattığı sorunlar açıklanıyor; NACA'nın Schlieren görüntüleri gösteriliyor. Bölüm, helikopterin havada asılı kalabilme yeteneğinden yola çıkan 'aerodyne' fikriyle ve dört kanal içi (shrouded) pervaneyle kalkan, jiroskopla dengelenen deneysel bir modelin uçuşuyla sona eriyor.
Videoların tüm hakları sahiplerine aittir. Videolar YouTube'un gömülü oynatıcısıyla, orijinal yayınlarından oynatılır; Türkçe özetler Dronever tarafından hazırlanmıştır.